03- Mustafa Ağa

3-MUSTAFA AĞA          Mustafa Yıldırım       
           (
TBMM ı.Devre Dersim Mebusu)
         “1859’da Dersim (Tunceli) -Hozat ilçesi Ergan (Geçimli) Köyü’nde doğdu. Abbasoğlu aşireti reisi Zeynozade Ali Ağa’nın oğludur. Herhangi bir kurumda öğrenim görmedi. Aşretin işleriyle meşgul oldu. Seçimle gelinen Meclis ve Mahkeme üyeliklerinde bulundu. TBMM’nin I. Dönemi için 12 Mayıs 1920’de yapılan seçimde Dersim milletvekili oldu. Seçim tutanağı 29 Haziran’da onandığı halde Meclis’e katılmadığı gibi 1 Mart 1921’de yolluğu gönderilmesine rağmen gelmediğinden istifa etmiş sayılmasına dair Başkanlık Divanı önerisi 28 Nisan 1921’de Genel Kurul’da görüşülerek öneri, red ve Meclis’e katılmamasının bir mazerete dayanıp dayanmadığının soruşturulmasına karar verildi. Vaki görüşmede, Temmuz veya Ağustos 1920’de Dahiliye Vekaletince Nazimiye Kaymakamı olarak görevlendirildiği ve beş ay kadar bu görevde kaldığı söylendi. Genel Kurul kararı gereğince yeniden yapılan tebligata karşı Meclis Başkanlığına gönderdiği telgrafta 9 Mayıs 1921’de Elazığ’dan hareket edeceğini bildirdi. 28 Mayıs 1921’de Meclis’e katıldı. Meclis’te herhangi bir komisyonda görev almadı. 24 Temmuz 1921’de Meclis’in orduya güven ve selamını iletecek milletvekilleri heyetinde görevlendirildi. Milletvekilliği I. Döneminde sona erince memleketine döndü. 1938’de öldü. Evli olup, altı çocuk babası idi. Mecliste (Mustafa Ağa) olarak anılmıştır. ”(Türk Parlamento Tarihi)
         Kayıtlara göre,15 Kasım 1920’de Hozat’ta toplanan yetkili aşiret reislerince karara bağlanan muhtıranın içeriği (N. Dersimi, babasının kaleme aldığını yazar) özetle şöyle:
1.Kürt bölgesinin özerkliğinin saltanatça onaylandığı,
2.Ankara otoritesinin bunu onaylayıp onaylamayacağı,
3.Etraf illerde tutuklu Kürtler’in serbest bırakılması,
4.Kürt çoğunluğu bulunan yerlere Kürt memurların tayini,
5.Koçkiri üzerine gönderilen güçlerin geri çekilmesini
” içeren bir muhtura.
         Bu muhtırayı Miço Ağa, Dersim Mutasarrıfı Rıza Bey’e verir ve ; ”Yirmi dört saat içinde cevap gelmezse gözlerini oyarım” dediği de söylenir. Rıza Bey, o gece Elazığ’a  gider ve durumu Başkente  (Ankara’ya) bildirir. Elazığ’dan Dersim’e , Ankara’nın isteği üzerine bir iyi niyet heyeti gönderilir. Bundan sonra Miço Ağa, Diyap Ağa, Ankara Askerlik Şubesi’nden Dersimli Mustafa, Nazimiye’ye yerleşen Kango oğlu Ahmet Ramiz, Binbaşı Hasan Hayri, Dersim Mebusu olarak TBMM’sine katıldı. Alişan Bey  ve Seyit Rıza Mebus olmayı red eder, muhtıra içeriği gerçekleşmeyince  teklifi kabul etmdiklerini söyler. 
          Mustafa Ağa’nın, 1925 tarihinde kendisine ulaşan Vakit gazetesi muhabirine,  Şeyh Sait hareketi ile ilgili açıklaması şöyledir:
         “Hükümet-i hazıramıza candan bağlıyız, duacıyız, hain berhudar olmaz, eğer Şeyh Sait yahut Şerif  buraya gelse idi, vallahi silah atardık. O zaman bütün ağalar Elaziz’de idik. Kumandan Paşa’yı gördük, sadakatımızı söyledik.”  (Vakit,27 Mayıs 1925)
           Mustafa (Mıço) Ağa,1938  “Dersim’ Katliamı’nda   kurşunlanarak öldürülür.

Arama

ARŞİV

Ekim 2018
Pts Sal Çar Per Cum Cts Paz
« Mar    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  
Ziyaretçi Sayısı: